Truyện ngắn -CamLi Nguyễn Thị Mỹ Thanh

[NhaTrang]

Khỏe lắm ba ơi! Em bé nặng tám pounds, dễ thương lắm.
- Vậy ba mừng. Ba không qua được với con, ba không yên tâm.
- Đã có Hùng, ba đừng lo. Nhưng ... ba ơi!...
- Sao con"
- Ba ơi!... Con muốn hỏi ba, hồi mẹ sinh ra con, mẹ có nói với ba cảm giác của mẹ ra sao không hở ba"
- Mẹ con à" Để ba nhớ lại coi...
Ờ!... Ba chỉ nhớ là... mẹ cũng như ba, rất vui, rất vui...
- Ba ơi, chỉ là vui thôi sao"
- Con, ba chỉ biết như vậy. Mẹ không nói gì thêm, nên ba không hiểu có gì sâu xa hơn không. Ba mừng lắm, nhưng ba phải tất bật lo những chuyện linh tinh xung quanh.
Con biết không, trong trại tị nạn đâu có tiện nghi gì mấy. Ba phải xếp hàng chờ xách từng xô nước để về giặt tã cho con. Mẹ con ăn uống cũng không được dồi dào gì cả.
Qua được giai đoạn đó là mừng lắm rồi con ạ. Nhưng... sao con hỏi vậy" Có vấn đề gì không con" Em bé lành lặn chứ"
- Dạ, em bé lành lặn, xinh xắn lắm ba à. Chỉ có điều...
- Điều gì"
- Thôi, không có gì đâu ba! Ba ngủ đi ba, ngày mai ba phải đi làm nữa. Bên ba khuya lắm rồi đó!
- Con cũng ngủ sớm đi. Cuối tuần ba sẽ bay qua thăm các con. Ba nóng lòng gặp cháu ngoại của ba lắm đó! Bye con.
- Bye ba!
Vân thẫn thờ nhìn vào chiếc điện thoại. Thấy Hùng ngó mình chăm chú, Vân vội cười nhẹ cho Hùng yên tâm, rồi trả điện thoại lại cho Hùng.
Vân trải qua một đêm thật lạ trong bệnh viện.
Hùng đã rất cẩn thận xin sẵn một bình sữa cất vào tủ lạnh, rồi giúp Vân cho em bé bú mẹ nhưng không thành công, vì em bé chỉ ham ngủ chứ không ham ăn.
Hùng chạy đi hỏi cô y tá, cô đến thăm rồi bảo hai vợ chồng yên tâm, ngày đầu tiên thường là như vậy, vấn đề là cố gắng cho em bé bú trong vòng 24 tiếng đồng hồ đầu tiên để bé không bị thiệt thòi vì bỏ lỡ cơ hội được bú sữa non.
Bây giờ Hùng đã ngủ say sau một buổi chiều lăng xăng mệt mỏi. Vân thấy thương Hùng quá, đã tất bật vì mình, lại còn lo lắng xem chừng em bé. Vân cũng không hứng thú xem một tiết mục trên truyền hình nên đã tắt máy. Đêm xuống đã lâu. Khắp khu bệnh viện O Connor hầu như không một tiếng động. Không ngủ được, Vân nằm suy nghĩ vẩn vơ. Bất chợt em bé cựa mình, hơi nghiêng cái đầu bé tí xíu một chút, còn tay chân thì được bó quấn trong tấm khăn lớn, không quơ quào được. Vân nhỏm dậy nhìn em. Em bé mở đôi mắt ra, giống như chú nai vàng lần đầu tiên mở mắt nhìn khu rừng mùa xuân. A! Vân reo khẽ trong lòng. Đôi mắt to xinh xắn quá! Hai cái má hồng đầy đặn dễ yêu quá!
Chiếc mũi thẳng và cao này! Cái miệng chúm chím nhoẻn nụ cười đầu tiên rồi kìa! Vân bắt đầu "chơi búp bê" đây!
Em bé sẽ là một con búp bê trong bộ sưu tầm những con búp bê dễ thương của Vân nhé! Từ hồi còn bé Vân đã say mê chơi búp bê mà! Đến nay trong tủ của Vân vẫn còn nguyên bộ sưu tầm ấy.
Vân bồng em bé lên. Hùng đã dặn khi nào em dậy thì gọi Hùng để Hùng giúp, nhưng thôi, Vân muốn để yên cho Hùng ngủ. Vân sẽ tự mình xoay sở lấy.
Một mẹ, một con, Vân bắt đầu "chơi búp bê". Nào, em bé! Tập bú mẹ nhé em! Em bé biết không" Sữa mẹ quý lắm đó!
Sữa mẹ có chứa các kháng thể thiết yếu để em bé ngừa được nhiều loại bệnh tật này!
Sữa mẹ giàu chất bổ dưỡng và sinh tố này! Gì nữa nhỉ""" À, sách vở nói nhiều lắm, không nhớ hết. Thôi em bé hãy bú đi! Đừng có ngủ nữa há! Bây giờ em bé không còn nằm trong bụng mẹ nữa, em bé là người độc lập rồi! Độc lập thì phải tự ăn tự thở, không phải ăn ké thở ké người mẹ nữa đâu nhé!
Vân loay hoay một lát cũng làm được. Nhưng em bé bắt đầu cự nự. Bởi vì không có giọt sữa nào tiết ra cả. Vân ngạc nhiên, rồi trở thành hoang mang. Không thể nào!
Sách vở đâu hết cả rồi" Vân trả em bé trở lại trong nôi, hy vọng em bé sẽ ngủ ngon như ban chiều.
Vân băn khoăn. Những gì đọc được ở sách vở, qua những lớp tham vấn trước khi sinh, đều như không thật. Vân muốn tự mình khám phá, tự mình giải quyết, không muốn mỗi chút mỗi bấm chuông gọi y tá hay nhờ Hùng giúp. Vân nhớ đến mẹ.
Mẹ có gặp cảnh ngộ như mình bây giờ không" Hoàn cảnh ăn uống kham khổ trong trại tị nạn có làm cho mẹ hao tổn nguồn sữa hay không" Mình còn quá nhỏ khi xa mẹ, đâu có chút kinh nghiệm nào của mẹ được kể cho nghe. Vân nhìn em bé. Ôi, em không ngủ lại!
Em thức! Và em bắt đầu ọ ẹ những tiếng nghe như lè nhè năn nỉ. Vân lại cố gắng cho em bú, nhưng cũng như lần trước, Vân thấy thất vọng quá đỗi. Em lại vào nôi. Em giương đôi mắt to tròn nhìn Vân, Vân cảm giác đôi mắt đó đang nói lên những điều hờn trách...
Kathy trạc tuổi cô của Vân. Cô ngồi nghe Vân thuật lại đêm vừa qua một đêm mà Vân và em bé thức trắng nhìn nhau, sau đó vào lúc rạng sáng em bé đã ngủ lại nhờ bú sạch bình sữa đã được hâm. Vân thất vọng lắm! Kể xong, Vân hỏi:
- Xin lỗi Kathy, cô đã có gia đình chưa ạ"
Kathy khẽ gật đầu:
- Có! Một gia đình bình thường em à!
- Vậy... Kathy có thể chia xẻ với em những giây phút đầu tiên làm mẹ của Kathy như thế nào không"
- Có thể chứ! Nhưng có một điều như thế này: tất cả những gì mình đã chuẩn bị cho chuyện bình thường thì nó lại không xảy ra bình thường.
- Em chưa hiểu...
- Này nhé, tôi đã chuẩn bị cho một cuộc sinh nở bình thường như dự đoán, thì một ngày kia, trong khi đi mua sắm, tôi trượt chân ngã, bị chấn thương khá nặng, và tôi được đưa đến bệnh viện. Em có biết không" Tôi đã sinh con ... trên xe cứu thương.
- Ô! Rồi cô và con của cô có sao không"
- Ơn Chúa, mọi việc sau đó tốt đẹp cả. Nhưng... tôi không có được cái cảm giác ngồi trong phòng chờ đợi, hay thưởng thức quang cảnh của một phòng sinh bình thường.
Rồi Kathy thở ra nhè nhẹ:
- Em gái! Mỗi người được mẹ sinh ra trong một hoàn cảnh khác nhau. Mẹ tôi sinh tôi trong khi ở thành phố xảy ra một trận động đất, cả bệnh viện phải di tản.
Thật là ngộ nghĩnh. Nhưng tất cả đều an lành. Mọi chuyện kể lại còn như trong mơ. Mỗi người một cảnh em ạ. Chỉ có một điều giống nhau, đó là "làm mẹ".
- Nhưng Kathy ơi, em chưa biết "làm mẹ" thật ra là như thế nào. Chưa có ai chia xẻ với em...
Em gái thân mến, rất đơn giản. Không ai chia xẻ được bằng lời nói đâu!
- Kathy, em không hiểu. Hãy nói rõ hơn cho em nghe đi!
Kathy không nói gì mà nhìn về phía nôi. Có tiếng ọ ẹ trong đó. Kathy cười:
- Kìa, em bé đã thức dậy rồi!
Vân bỗng có một cảm giác thoáng qua như là sợ hãi. Vân nhớ lại sự thất bại của mình đêm qua. Vân không muốn bị em bé nhìn mình bằng ánh mắt trách móc.
Hai giọt lệ chực ứa ra khỏi mắt. Vân cố gắng kềm lại. Kathy đứng dậy, đến bồng em bé ra, trao vào lòng Vân. Vân miễn cưỡng bồng lấy em bé. Vân ấp úng:
- Kathy, có phải... có phải là... em đã bị bệnh gì không " Có phải tâm lý của em có gì không"
- Đừng hỏi nữa, em gái. Khéo tưởng tượng thôi! Em bé đói bụng rồi đó!
- Nhưng em... em không có sữa Kathy ơi!
- À, có những bà mẹ sau khi sinh có sữa rất dồi dào, thậm chí phải cho bớt để nuôi những em bé khác.
Nhưng có những bà mẹ, nhất là những bà mẹ trẻ khó có sữa. Khó, nhưng không có nghĩa là không.
Nếu mẹ thiếu kiên nhẫn, nguồn sữa sẽ tắc, em bé sẽ thiếu nguồn sữa mẹ tốt lành, phải đi bú bò, Kathy cười hóm hỉnh, là đi bú sữa bò đấy!
Hãy làm theo lời tôi. Kiên nhẫn nhé! Tôi giúp em.
Vân nhìn vào đôi mắt xanh trong vắt của Kathy, chợt thấy như mẹ thoáng về trong đó. Tiếng của Kathy đều đều bên tai :
- Làm thế này, thế này, hãy kiên nhẫn nhé em!...
Và rồi, như có một luồng điện chạy dào dạt ngang lồng ngực, Vân nín thở lắng nghe. Một cảm giác tê nóng rần rần trong da thịt. Vân đã nghe rồi! Vân đã biết rồi! Là dòng sữa!
Bỗng nhiên Vân ôm chặt đứa bé lúc này đang đăm đăm nhìn mình với ánh mắt hài lòng, thốt lên:"Người bạn mới" không còn xa lạ, đã trở thành đứa con thân yêu. Vân cười rất hạnh phúc. Ôi, làm mẹ! Làm mẹ... đơn giản là như thế!

Cam Li Nguyễn Thị Mỹ Thanh

[NhaTrang]

Những Mảng Bám

Ông dừng xe lại trước một con đường nhỏ rẽ vào một khu dân cư. Phong cảnh này… ồ, trông quen quá! Ông cố moi óc xem mình đã thấy nó ở đâu. Một con đường đầy những cây phượng tím trồng hai bên. Ông quẹo vào, và đậu lại bên lề. Ông bước ra khỏi xe. Màu tím của những bông hoa này ông không thể nói rằng gợi cho ông cảnh ở Việt Nam được. Việt Nam không có phượng tím.
Nhưng cái dáng cây, hai hàng cây tăm tắp, những hạt nước mưa còn đọng trên lá như những giọt lệ, lại đang khiến một cái gì bật ra từ trong trí ông, như thể lâu nay nó đã nằm nghỉ thật sâu.
A! Ông như thấy lại những chuyến xe tất bật ra vào con đường này. Những chiếc xe lấm lem bùn đất.
Những chiếc xe mang dấu hồng thập tự. Có những người tài xế mặc đồ “xi-vin”, và cũng có những người tài xế, những nhân viên mặc đồ lính. Ông thấy mình đang nằm trên một chiếc “băng-ca”.
Ông không cần ngước lên mà cũng đã thấy được trời xanh mây trắng. Ông nghe được cảm giác đau đớn đến như tê dại ở cánh tay. Ông ngửi được mùi thuốc mê. Và ông hết ý thức…
Tiếng chuông từ chiếc cell phone trong túi áo vang lên. Ông giật mình. Những cảnh trong trí vụt biến mất hết. Ông bắt máy, nói theo phản xạ:
- Hello!
- Ông! Ông ở đâu, sao chưa thấy về ăn cơm"
- Hả"""
- Ông! Tôi đây nè! Ông đi đâu vậy"
- Ơ….
- Ông!
Ông ngơ ngác. Ông định thần một giây nữa, và đã nhận ra tiếng của bà. Ông đáp vội:
- Tôi đang ở… ở…
- Ở đâu"- Tôi… - Ông ngó quanh- Tôi đang ở…
Giọng nói bên kia nghe rất sốt ruột:
- Ông nói nhanh lên! Có chuyện gì"
- Ơ… không… Tôi không biết… ở đâu…
- Ông nói gì kỳ vậy" Ông lái xe phải không"
- Phải.
- Xe.. có bị mất không"
- Không. Xe vẫn đang ở cạnh tôi đây.
- Vậy ông làm gì" Ông đang ở đâu" Ông… ông dòm cái tên đường, nói cho tôi biết đi!
- À… à, - Ông tiến đến dòm bảng tên đường – Dalton Drive.
- Ông tới đường đó làm gì"
- Tôi… tôi không biết.
- Làm sao ông tới đó"
- Tôi lái xe… nhưng … tôi không biết làm sao tôi tới đó.
- Thôi ông ơi, để tôi nhờ mấy đứa nhỏ giúp. Ông đứng đó, đừng đi đâu hết nhé!Đường Dalton. Đường phượng tím. Con đường đẹp đến quen thuộc… Ủa, mà làm cách nào mình đã đến đó" Mình lái xe mà!.. Ông chơi vơi trước câu hỏi của gia đình và của chính ông. Ông bắt gặp vẻ mặt lo lắng của bà, và ánh nhìn nghi ngại của thằng con. Trong bữa cơm chiều, ông gắp và đưa đẩy thức ăn vào miệng như lấy lệ. Ông cũng còn hoang mang lắm. Ông từ từ nhớ ra là mình đã ngồi vào xe và lái đi như có ai dẫn dắt. Nhớ ra được rồi thì ông lại càng hoang mang hơn. Ôi! Ông đã làm cái gì vậy"""
Ông đến trước tủ lạnh, toan mở tủ lấy đĩa trái cây, nhưng ông dừng lại. Ông thấy trên mặt cửa tủ lạnh, gắn đầy những tờ “sticky notes” trên đó ghi những câu nhắc nhở: “Nhớ uống thuốc bổ lúc 6 giờ tối”, “Nhớ gọi điện thoại cho bác sĩ ngày thứ ba”, “Nhớ ghi địa chỉ nhà bác Châu”… Ông thấy bần thần quá! Ông trở lại bàn, ngồi lặng thinh.
Bà trở lại sau khi ra phòng ngoài nghe điện thoại. Bà hơi nghiêng đầu, hỏi ông:
- Ông không sao chứ"
- Tôi OK.
- Ông xem mà đi nghỉ sớm đi nhé!
- Ừ. Mà … bà này! Tự nhiên tôi muốn mình đi thăm bác Châu. Lâu quá không thăm bác. Chắc bác cũng bận đi đâu nên không thấy bác ghé mình.
Bà kêu lên thảng thốt:
- Kìa! Ông!
- Hả" Chuyện gì"
- Ông nói gì vậy" Hôm qua, nhà mình mới đi… phúng bác Châu. Bác ấy mất rồi! Ông quên rồi sao"
- Hả"""
Bà im lặng. Ông cũng im lặng. Không biết được bao lâu, rồi ông nghe bà nói khẽ:
- Ông đi nghỉ sớm nhé! Tôi đi tụng kinh đây!Ông cười nhẹ như để làm bà yên tâm.
Bà quay đi rồi, ông thơ thẩn ra sân. Ông đã nhớ lại, hôm qua cả nhà vừa mới đi đám bác Châu.
Ông cầm cây đàn lên. Đã lâu ông không đàn. Cây đàn guitar này là của thằng cháu nội.
Ông nhớ một đoạn nhạc của Glen Campbell và ông khe khẽ hát. Bỗng nhiên trong tâm tưởng của ông, như một đợt sóng, những hình ảnh từ thuở xa xưa nào lần lượt sắp hàng trước mắt.
Ông thấy mình và một bạn đồng đội đến trước căn nhà của bác Châu, ở một khu ngoại ô Sài Gòn. Hai bác cùng xuất hiện ở cửa, mời họ vào.
Hai người lính, áo còn khét mùi chiến trận, vào nhà, và không dám ngồi. Trong một nghi thức tự lập ra, họ đứng nghiêm chào hai bác Châu, và báo tin con trai của họ đã tử trận. Ông thấy ông và bạn mình đứng thẳng, đông cứng như hai pho tượng bằng nước đá.
Ông nghe tiếng kêu khô khan của bác Châu trai và tiếng nấc của bác Châu gái. Một hình ảnh khác tiến lên che mờ khuôn mặt của hai bác. Đó là gương mặt của người chiến hữu đang ngã xuống giữa khói đạn mịt mù. Ông thấy mình đang vuốt mắt cho bạn. Rồi ông thấy mình đang băng qua một hào sâu, tiếp tục cuộc chiến.
Ông nghe một cái gì nhọn và nhỏ xoáy vào da, rồi cắm vào thịt rất nhanh, rất sâu, đi qua mạch máu. Ông ôm cánh tay, lết vào một chỗ nấp. Máu chảy quá nhiều. Ông nhắm mắt, nghiến răng chịu đau. Người lính cứu thương chạy đến gần. Ông như lịm đi…
Những cảnh gián đoạn trôi qua như trong một cuốn phim bị đứt. Ông thấy lại cảnh bệnh viện bên một con đường trồng đầy cây còng. Phải rồi! Cây còng. Ông nhớ như in. Hoa màu hồng nhưng sau những cơn mưa trông sao buồn quá! Ông hiểu vì sao nhìn cây phượng tím ông lại liên tưởng đến những con đường cây còng. Ông mỉm cười.
- Có một chút gì vui vui, như thể ông đang được xem một cuốn truyện cũ mà mình từng rất thích.
Bà đến ngồi bên ông. Ông nhìn qua, cười nhẹ:
- Bà muốn nghe hát không"
- Có.
- Bà muốn nghe nhạc gì"
- Gì cũng được. Ông đang chơi nhạc của Glen Campbell"
- Ừ. Tôi chơi tiếp nhé! Mà bà này, hình như Glen cũng bị…
- Bị gì" Ông hát đi! Bị gì… kệ người ta – Bà nói như át lời ông.
- Được. Bà không muốn tôi nói thì thôi. Tôi hát mà có quên lời thì bà nhắc nhé!
- OK.
Ông cười xòa. Rồi ông hát. Ông không quên một chữ.
“Galveston”. Gương mặt Glen Campbell thời trai trẻ hiện ra như đang song ca với ông. Ca sĩ thần tượng của ông, cùng tuổi với ông đấy! Ông thường nói với bà: “Tay này sướng hơn tôi nhiều, đâu có ra chiến trường như tôi, nhưng tôi cám ơn ổng vì ổng cho tuổi trẻ của mình những bản nhạc hay”. “Galveston, oh, Galveston
I am so afraid of dying
Before I dry the tears she's crying
Before I watch the sea birds flying in the sun…”

[NhaTrang]

Ông dừng lại đột ngột. Bà nghĩ rằng ông quên lời. Bà nhắc:
- at Galveston.
Ông nhìn bà. Ông như người mê. Tôi sợ tôi chết trước khi tôi lau khô nước mắt của nàng, trước khi tôi được nhìn ngắm những cánh chim hải âu bay trong nắng…
Ôi! Ông sợ ông sẽ quên trước khi ông nhớ được hết mọi điều. Bảy mươi mấy năm là một đoạn đời dài. Phải nói là những đoạn đời rất dài, nối với nhau ở những ngã rẽ.
Ông đã để những đoạn đời lắng chìm. Đôi khi ông nhớ lại, nhớ rất rõ. Nhiều khi ông quên mất.
- Bà này! Tôi muốn nói với bà chuyện này, mà bà đừng có la tôi đấy!
- Ông nói đi. Về chuyện gì"
- Về Glen Campbell.
Bà như kêu lên:
- Lại nữa!
- Bà nghe này, Glen sẽ làm một “tour” hay một buổi “chia tay”, thấy cũng hay hay…
Bà ngập ngừng:
- Ông … ông muốn nói…"
Ông cười to:
- Bà khoan hiểu lầm đã. Tôi thì không. Hãy để cái gì đến sẽ đến. Tôi không muốn rùm beng đâu! Hơn nữa, mình không phải là nhân vật nổi tiếng gì cho lắm. Tôi muốn yên tĩnh.
- Nhưng nói cho mọi người, chia sẻ cho mọi người, thì cũng là một điều hay. Mà… ông ơi, nghe nói bệnh này có xác suất cao ở phụ nữ, sao ông lại…
- Bà lẩm cẩm chưa! Nam cũng bị vậy! Mà đúng ra nam là phải bị nhiều hơn chứ! Nam hút thuốc, nam uống rượu, nam ít vận động hơn nữ. Có gì đáng ngạc nhiên đâu! Có điều nữ bị nhiều hơn nam là ông Trời hơi bất công rồi đó!
- Tôi… tôi rồi… có sẽ bị không hở ông"
- Tôi tin là không. Bà kinh kệ hàng ngày, bà thông minh lắm đó, yên tâm đi!
Hai người cười vang, và lại trêu nhau vui vẻ. Ông như cất đi bớt chút gánh nặng. Nỗi ám ảnh đè lên tâm tư ông hàng ngày.
Từ hôm lái xe đi như người mộng du đến khi vào bệnh viện để chẩn bệnh kỹ lưỡng, ông biết đã có một thay đổi rất lớn, như thể cuộc đời lại qua một ngã rẽ khác nữa. Nhưng ông vốn đã tập tính chấp nhận từ hồi còn trẻ, cho nên ông cố gắng bình tĩnh để đón nhận.
Ông xin ngồi lại nói chuyện với bác sĩ. Bệnh ông chưa nặng, nhưng không thể coi thường.
Bác sĩ cho ông xem hình chụp bộ não của ông, giải thích cho ông nghe về những chỗ có “vật lạ”.
Những mảng bám! Người trong chuyên môn gọi đó là “amyloid plaque”. Vị nữ bác sĩ dễ thương lại còn lấy giấy bút ra vẽ và giải thích đơn giản cho ông biết đó là một loại chất đạm “cứng đầu”, bình thường nó tan rã, nhưng ở ông và những người đồng bệnh, chúng tích tụ lại và bám dính giữa những tế bào thần kinh, ngăn cản hoạt động của não. Cô lại vẽ thêm những “mớ tóc rối” nằm trong tế bào thần kinh, nói rằng đó là thủ phạm gây nên sự hủy hoại của các tế bào này.
Đương nhiên là ông nhận được những loại thuốc đặc trị, rồi lời khuyên về một chế độ ăn uống và tập thể dục để “làm chậm tiến trình của bệnh”, ông chăm chú nghe theo.
“Làm chậm tiến trình của bệnh”, ông lẩm bẩm.
“Cho tôi lại trí nhớ!” – Ông thét vang trong giấc ngủ.
Ông choàng tỉnh, thấy bốn bề yên lặng. Người bên cạnh ông vẫn đang ngủ say. Ông nhìn kỹ gương mặt này, nhờ ánh đèn mờ mờ của chiếc đèn ngủ. Trong giấc mơ ông đã thấy lại gương mặt của từng đồng đội.
Ông nhớ rất rõ tên của từng người cùng những thói quen tốt hay xấu của họ. Cả những bản nhạc mà anh em cùng đàn hát với nhau khi về hậu cứ. Rồi đến những con sông, những ngọn núi, những khu rừng… tất cả sáng ngời trong một góc trí nhớ như người ta xem một phần sân khấu sáng choang nhờ ánh đèn chiếu tối đa vào. Bên ngoài khoảng sáng đó là một vùng đen thăm thẳm.
Ông thức dậy thấy mình ở trong vũng đen ấy. Người bên cạnh ông vẫn ngủ say. Ông moi óc, tự hỏi: “Ai đây"..”
Ông đón cái cốc từ tay bà. Ông mỉm cười, nói:
- Cám ơn.
Bà nhìn ông hớp từng ngụm nóng hổi. Bà hỏi:
- Vừa uống không ông"
Ông gật gù:
- Ngon lắm, cháo ngon lắm!
Bà kêu lên:
- Ông nói sao"
- Cháo… cháo ngon lắm!
- Ông nè, ông hãy nhìn kỹ tôi pha cho ông cái gì đây!
Ông nhìn vào cốc, rồi bỗng như tắc hết ý, ông lắc đầu, ngơ ngác. Bà nói nhẹ nhàng:
- Cà phê, ông ạ! Ông muốn ghẹo tôi phải không"- Ơ! Cà phê! Cà… phê!
Bà cười rồi quay đi như coi việc vừa rồi là chuyện ông cố ý trêu bà.
Nhưng ông thì không.
Ông không đùa, không trêu. Mấy ngày nay ông đã thấy triệu chứng nhầm lẫn và quên tên những đồ vật thông thường nổi lên rõ ràng. Và đặc biệt hơn cả, đáng sợ hơn cả, là sự việc đêm hôm qua ông thức dậy không nhận ra bà bên cạnh.
Ông biết đó là người rất quen nhưng không nhớ là ai, phải gọi là gì. Ông cảm thấy hoảng sợ với chính mình. Nhưng sáng ra thì mọi việc lại không có gì khác lạ. Ông đã mỉm cười chào bà khi bà ra sân, nơi ông đang ngồi sưởi nắng.
Ông đến bên bàn. Ông định thần một lát, nhìn vào cái vật quen thuộc hàng ngày mình vẫn dùng. Nó tên là gì nhỉ" Ông lại chơi vơi trong cái vũng tối. Bà đến bên cạnh, đoán ý:
- Ông định gọi cho ai"
- À… cho cái cô xinh đẹp hôm trước…
- Cô bác sĩ"
- Ồ đúng, đúng, cô bác sĩ. Cô bác sĩ có dặn khi nào muốn hỏi gì thì cứ gọi, không cần phải gặp.
- Vậy ông gọi cho cô ấy đi!
Ông cầm điện thoại lên, tần ngần một lát, rồi đưa cho bà:
- Bà … bà coi số rồi gọi giùm cho tôi. Nhiều số quá!...
Và ông nói chuyện với cô bác sĩ. Ông kể cho cô nghe về những giấc mơ, những hồi ức chính xác ông tìm về, cùng những điều lạ lùng xảy ra như quên tên các đồ vật, quên cách gọi người thân, nhầm lẫn và quên những việc vừa mới xảy ra, sự khó khăn với những con số…
Rồi ông nghe cô bác sĩ khuyên nhủ ông hãy bình tĩnh, và cô giải thích về “trí nhớ ngắn hạn”, “trí nhớ dài hạn” bị ảnh hưởng ra sao trong căn bệnh của ông. Ông nghe thì ông hiểu.
Nhưng ông e rằng sau đó ông sẽ quên hết. Chắc là cô bác sĩ hiểu điều này hơn nhiều, nên cô xin nói chuyện với bà. Ông trao điện thoại cho bà. Ông ngồi bên cạnh.
Bà cũng nói chuyện rất lâu với bác sĩ. Khi bà chấm dứt câu chuyện, ông thấy đôi mắt bà đã đỏ hoe.
- Bà này, tôi không có làm sao đâu!
Bà cười gượng:
- Vâng, ông không có làm sao. Bác sĩ bảo ông ráng uống thuốc theo đúng toa. Ông sẽ khỏi bệnh. Có tôi chăm sóc cho ông, ông vui chứ"
- Vui lắm, tôi sẽ vui lắm! Cám ơn bà.
- Ông cám ơn tôi" Khách sáo vậy"
Ông cười to như để lây sự vui vẻ cho bà. Bà soạn trong tủ ra mấy cuốn album, đặt ngay ngắn trên bàn. Bà lẩm bẩm:
- Mình sẽ coi lại mấy cuốn album này nghen ông! Hy vọng những chuyện cũ ông không quên.
- Phải. Chuyện cũ tôi không quên.
- Vậy ông có nhớ lần đầu tiên hẹn tôi, ông thấy tôi mặc áo màu gì không"
- Không phải màu, mà là áo hoa. Bà mặc chiếc áo dài hoa vàng nền xanh rất nhã. Đúng không"
Bà cười trong nước mắt:
- Ông giỏi!
- Bà ơi, tôi xin bà một điều… Lỡ chăng… đến một ngày nào đó, khi tôi không còn nhớ bà là ai, xin bà đừng giận tôi nhé!
- Sao mà tôi giận ông được" Ông bệnh mà! Nhưng ông hãy vui lên, ông sẽ khỏi bệnh.
- Mình có thể làm chậm căn bệnh lại bà ạ, bác sĩ nói vậy. Làm chậm lại. Còn nếu mình muốn chậm lại mà nó không chậm, thì mình ráng chấp nhận nghen! Tôi cám ơn bà trước, vì lúc đó bà sẽ rất cực với tôi đấy! Bà và các con có thể gửi tôi vào viện dưỡng lão.
Bà ôm chặt lấy ông:
- Tôi sẽ chăm sóc cho ông, nếu trời không bắt tôi bị bệnh như ông. 6
Những mảng bám ngày càng nhiều trên óc. Ông có một thế giới khác. Một thế giới của riêng ông.
Bà và các con, cùng với một người được thuê để phụ giúp, đã khá vất vả khi chăm sóc cho ông, bởi ông càng ngày càng khó khăn khi tự làm những công việc đơn giản cho chính mình. Cũng khá đau khổ, khi bà nhận thấy mình không còn quen thuộc với ông nữa. Nhưng ông tỏ vẻ vui thích khi nói về chuyện quá khứ.
Ông chăm chú xem những cuốn album và nhận ra hết những người trong đó. Bà vui lây. Bà cũng đi vào cái thế giới đó với ông.
Chỉ bằng cách đó. Đôi khi bà đứng lại phía ngoài. Bà để cho ông tự mình hồi tưởng, đắm chìm trong những kỷ niệm của đời người. Mỗi ngày hầu như ông chỉ sống cho hiện tại một vài khoảnh khắc ngắn ngủi. Còn với tương lai, ông không thể hoạch định.
Bà không có gì để than trách. Vì ông đã nói hết những lời “cám ơn, xin lỗi” với bà khi ông còn nhận ra bà.
Ông chẳng đã hát “Tôi sợ tôi chết trước khi tôi lau khô nước mắt của nàng, trước khi tôi được nhìn ngắm những cánh chim hải âu bay trong nắng” rồi đó ư"
Vậy thì hãy để ông sống với những ký ức cháy bỏng một thời của ông, những đoạn đời đáng sống mà ông luôn hoài niệm. Ít ra, trong giai đoạn này, “trí nhớ dài hạn” của ông vẫn còn nguyên vẹn, não của ông vẫn còn những vùng chưa bị tàn phá, đúng
- Ông nói đi!
theo lời bác sĩ nói “Người bị bệnh Alzheimer vẫn có một điều hạnh phúc, đó là được sống với những ký ức tuyệt vời”.
Có một ngày, bà mở ti-vi cho ông xem. Ông không còn nhận ra Glen Campbell trên màn ảnh. Vì trên đó là một Glen Campbell bảy mươi mấy tuổi, bằng với ông hiện tại. Ông chỉ nhớ một Glen thời trai trẻ. Ông thấy chán, ông lim dim mắt.
Ông nghe tiếng đàn guitar của chính mình. Ông nghe tiếng hát của đồng đội vang trong cánh rừng âm u sau một trận thắng. Rồi như lật qua một trang khác, ông thấy gương mặt của anh con bác Châu từ từ nhòa nhạt. Anh đã ngã xuống.
Ông nghe lại tiếng đạn chui vào da thịt, vào đến mạch máu trong cánh tay mình.
Bà đem đến cho ông một ly nước gì không biết. Ông mở mắt, đón cái ly, uống mà không hiểu đó là gì.
Rồi ông lại nhắm mắt, tiếp tục phiêu du vào cõi xưa, nơi ông thức dậy trong một bệnh viện.
Người lính trẻ sức sống còn tràn đầy. Cánh tay bị thương đã được băng bó. Một gương mặt cúi xuống.
Một mái tóc dài được bới gọn sau chiếc mũ trắng. Ông đón ly nước từ đôi bàn tay của người con gái. Nước! Nước ngon quá! Ông nhìn người đối diện. Một đôi mắt đen nhánh đầy tình yêu đang nhìn ông.

Cam Li Nguyễn thị Mỹ Thanh

[NhaTrang]

Chai Dầu Cho Bà Ngoại

Ngoại ngồi vá áo trên giường. Ngoại đã già nhưng không đeo kính bao giờ. Đôi mắt ngoại rất “tỏ”. Mị leo lên giường, ngồi bên cạnh ngoại. Giống như những lần Mị muốn nghe kể chuyện, Mị đều mở đầu bằng câu:
- Ngoại kể chuyện đi ngoại!
Ngoại hỏi, câu hỏi quen thuộc:
- Kể cái gì?
- Kể chuyện đời xưa.
- Chuyện gì mới được?
- Chuyện “Tấm Cám”, chuyện “Thằng bé Sọ dừa”, chuyện “Chú Cuội”, chuyện “Trầu Cau”, chuyện “Ăn khế trả vàng”, chuyện “Mài dao dạy vợ”…
- Để ngoại xem, chuyện gì cũng nhão như cháo rồi. Muốn nghe chuyện gì?
- Dạ chuyện gì ngoại kể con cũng thích hết. Ngoại là một kho chuyện đời xưa.
- Khéo nịnh lắm nghen! Chuyện nghe đi nghe lại nhàm lắm.
- Vậy … ngoại kể chuyện “Ông già Nô-en” đi!
- Hả???
Ngoại ngừng tay kim chỉ. Ngoại trố mắt nhìn Mị. Rồi ngoại lắc đầu nhè nhẹ. Mị hỏi:
- Sao, ngoại? Ngoại kể đi! Ngoại biết Ông già Nô-en mà!
- Ngoại biết chứ! Nhưng… ngoại đâu có biết kể cái gì về ổng.
Mị bật cười:
- Hi hi, ngoại không biết kể chuyện Ông già Nô-en.
Ngoại ngơ ngác:
- Ừ, ngoại không biết. Chuyện đời xưa của Việt Nam thì ngoại biết, chuyện của …tây thì ngoại thua.
- Vậy để con kể ngoại nghe.
- Ừ con kể đi!
Mị đằng hắng ra vẻ người lớn, rồi trịnh trọng kể:
- Ngày xưa, xưa lắm, có một ông già thật đẹp, tóc trắng, râu trắng, nét mặt vui vẻ hiền lành, thân hình to lớn, mặc bộ đồ màu đỏ, đội chiếc mũ cũng màu đỏ nhưng có viền màu trắng. Ông là người ở bên tây, nhưng ông yêu quý tất cả trẻ em trên thế giới, không phân biệt đen, trắng, giàu, nghèo. Mỗi năm, đến lễ Giáng Sinh là ông vác một cái túi thật lớn trên vai, leo lên chiếc xe do những con tuần lộc kéo đi trên tuyết, trong đêm lạnh, để đến nhà từng đứa trẻ. Ông vào nhà chúng bằng cách trèo vào ống khói lò sưởi. Trẻ em ngoan sẽ được ông cho quà. Trẻ em hư thì không được cho quà. Rồi… rồi….
Mị ngập ngừng, hết biết kể gì nữa. Nhưng ngoại thì có vẻ chú ý lắng nghe lắm. Mị tự nhiên thấy mình quan trọng hẳn lên. Mị kể tiếp:
- Rồi… rồi… à, ai có viết thư cho ông thì ông sẽ nhớ tên và hàng năm ông sẽ đến cho quà nữa… Ngoại ơi, ngoại thấy chuyện có hay không?
- Hay lắm!
- Ngoại có thích không?
- Ngoại thích lắm. Ngoại không có biết mấy chuyện bên tây.
- Vậy con sẽ kể chuyện cổ tích bên tây cho ngoại nghe há!
- Được.
- Con sẽ kể chuyện “Cô bé Lọ Lem”, chuyện “Bạch Tuyết và bảy chú lùn”, chuyện “Nàng công chúa ngủ trong rừng”, chuyện “Giai nhân và quái vật”,… nhiều lắm.
- Ừ.
- Nhưng bây giờ con phải đi làm chút việc của con nha ngoại!
Ngoại “ừ” rồi tiếp tục may vá.
Rời phòng ngoại, Mị chạy đến bên bàn học, giở nắp hộc bàn lên và len lén soạn lại những món quà mà Mị đã gói bằng những tờ giấy hoa thật rực rỡ. Đó là quà của “Ông già Nô-en” dành cho mọi người trong nhà. Ông già Nô-en chẳng ai khác hơn là Mị. Năm nào Mị cũng làm Ông già Nô-en cho quà từng người trong nhà. Từ bà ngoại, ba, má, các anh chị em…. Ai cũng biết Mị là “Ông già Nô-en”. Thế nhưng, như một quy ước từ lâu nay, đêm Giáng Sinh mọi người đi ngủ với lòng hồi hộp để sáng mai thức dậy đi tìm quà do “Ông già Nô-en” tặng cho mình. Và cô bé Mị rất hân hoan với cái thông lệ đó mỗi năm.
Đây này, quà cho ba: một cái bình pha trà; quà cho má: một bộ kim đan, quà cho anh Minh: một bộ dây đàn, quà cho chị Thúy: một quyển tập chép thơ, quà cho bé Tí: một con búp bê nhỏ nhắn. Rồi Mị cũng có một món quà tự tặng cho mình nữa chứ! Đó là một hộp bút chì màu thật xinh để Mị vẽ. Mị cầm đến gói quà cho ngoại: Mị đã gói những trái xí muội bằng giấy bóng kính đủ màu, Mị nghĩ ngoại thích ăn xí muội, ngoại sẽ hài lòng. Ngoại sẽ nhâm nhi xí muội sau mỗi bữa ăn, chị em Mị cũng sẽ có cơ hội được “ăn ké”.
Mùa đông ở Sài Gòn không có tuyết, cũng không lạnh. “Ông già Nô-en” không có quần áo đỏ, mũ đỏ, không có xe tuyết được kéo bằng những chú tuần lộc, không có ống khói lò sưởi để trèo.
Khi mọi người trong nhà đã ngủ say, “Ông già Nô-en” rón rén đi bỏ quà ở chân giường từng người, rồi với vẻ mặt sung sướng, “Ông Già Nô-en” lại rón rén đi về chỗ của mình.
Sáng hôm sau, vẫn như thông lệ, mọi người tìm thấy quà của mình, vui vẻ tháo giấy hoa, trầm trồ khen ngợi, rồi cám ơn “Ông già Nô-en”. Mị vào phòng của ngoại, thấy món quà cũng đã được tháo giấy. Ngoại mỉm cười với Mị. Mị hỏi:
- Ngoại, ngoại có thích món quà này không?
- Ngoại thích lắm. Cám ơn “Bé Già Nô-en”.
Mị ré lên cười:
- Không chịu đâu! Sao ngoại ghẹo con là “bé già”?
- Vậy thì cám ơn “Ông già Nô-en” Mị nghen!
Hai bà cháu trêu đùa với nhau một hồi. Rồi ngoại nói:
- Mị cho ngoại xin tờ giấy để ngoại viết thư.
- Ngoại viết thư cho ai?
- Đừng có hỏi.
Mị chạy đi lấy tờ giấy, và đem đến cho ngoại cùng với một cây bút.
- Ngoại viết thư cho bà dì hả ngoại? Hay cho ông cậu?
Ngoại tần ngần:
- Đừng có hỏi mà! Rồi từ từ con cũng sẽ biết thôi!
- Vậy hả ngoại? Ngoại viết xong, đưa cho con, con đi học sẽ bỏ thư giùm cho ngoại.
- Con ngoan lắm!
Rồi ngoại kéo Mị vào lòng, ôm chặt lấy Mị và hôn lên má Mị. Mị kêu lên:
- Á! Ngoại…. hôi mùi dầu quá đi!
- Không chịu mùi dầu hả?
- Không chịu. Con sợ mùi dầu lắm ngoại ơi!
- Ngoại biết, ngoại biết... Xin lỗi, xin lỗi…Thôi không ôm nữa.
Hai bà cháu lại cười đùa. Mị trêu ngoại, lấy tay bịt chặt mũi, trợn mắt, la lớn:
- Hôi mùi dầu quá! Hôi mùi dầu quá đi!!!
Rồi Mị bỏ chạy.
Ngoại đưa bức thư gấp làm tư cho Mị. Mị nheo mắt cười:
- Ngoại viết xong rồi hả? Con lấy bì thư bỏ vô cho ngoại nhé! Mà ngoại gửi cho ai, để con ghi địa chỉ?
Ngoại nói:
- Con không cần bỏ bì thư đâu!
- Sao vậy ngoại?
- Vì thư này… ngoại gửi cho… Ông già Nô-en.
Mị reo lên ngạc nhiên:
- Thật vậy sao? Ngoại gửi Ông già Nô-en hở ngoại?
- Thật.
- Vậy con đưa cho Ông già Nô-en luôn, khỏi tốn bì thư, khỏi ghi địa chỉ.
- Nhưng con nói “ổng” đọc một mình “ổng” thôi, đừng cho ai khác biết.
- Dạ, ngoại yên chí đi.
Mị nhìn thấy ánh mắt của ngoại hơi là lạ. Nhưng sự thú vị làm Mị chạy ra sân. Mị ngồi trên chiếc ghế thấp bên cạnh cây hoa hồng, mở bức thư ra đọc.
“Mến gửi Ông Già Nô-en,
Ngoại biết Ông là ai, nhưng ngoại muốn viết thư này cho đúng thủ tục. Đây là bức thư ngoại viết để xin quà Ông. Ông đọc, nhưng đến năm tới Ông hãy làm nhé! Ngoại cám ơn Ông năm nay đã tặng cho ngoại gói xí muội ngon và đẹp quá chừng. Nhưng năm sau, Ông chỉ cần cho ngoại một chai dầu thôi, ngoại rất mong đó! Ngoại cám ơn Ông già Nô-en trước nhé, và hôn Ông.”
Mị bật cười. Ngoại của mình ngộ quá đi! Ngoại thích xức dầu. Má biết tính ngoại nên thường mua dầu cho ngoại. Ngoại đâu có thiếu thốn chi! Nhưng thôi, chắc ngoại cũng có lý do của ngoại. Mị cất bức thư vào hộc bàn, tự nghĩ: “Để đấy, năm tới mình sẽ làm theo ý ngoại”.
Ngoại rất thích xức dầu. Một điều thật đơn giản. Giống như những cụ già khác, lúc nào ngoại cũng ăn mặc kín đáo – ngoại bảo “để cho ấm, khỏi ốm đau”. Thế nhưng mùa nóng ngoại cũng “mặc ấm”, và cũng xức dầu. Trái lại, hầu như cả nhà không ai thích mùi dầu. Đặc biệt Mị lại rất sợ bất cứ mùi dầu nào. Mị biết về dược tính của các loại dầu. Mị hiểu các công đoạn để làm ra dầu. Nhưng nếu phải xức vào người, cho dù để hết bệnh, Mị cũng không muốn. Mị có cảm giác sợ một ai đó ngồi xuống bên cạnh mình với mùi dầu gió phảng phất. Mị cũng sợ những người ướp đậm mùi dầu thơm quá nồng. Là con gái, Mị chỉ thích mùi nước hoa thoang thoảng nhè nhẹ.

Còn xức dầu ư? Từ bé, Mị đã bỏ chạy khi thấy má định xoa cho mình một chút dầu gió mỗi khi thấy Mị bị cảm. Mị sợ làm sao cái mùi nồng nồng cay cay đó. Mà đâu phải chỉ có một loại dầu. Mị thấy nào là dầu bạc hà, dầu tràm, dầu khuynh diệp, dầu Nhị Thiên Đường, dầu cù là – loại này gọi là dầu nhưng thật ra là dạng cao sệt
– Riêng dầu khuynh diệp thì Mị hơi có cảm tình một chút vì nó đi đôi với tên của một vị bác sĩ, người đầu tiên đã bào chế ra loại dầu này: bác sĩ Tín.
Mị cất bức thư của ngoại trong hộc bàn của Mị, bên cạnh tập thơ và tập vẽ xinh xắn. Mị không nói cho ai trong nhà nghe về chuyện đó. “Ông già Nô-en” có nguyên tắc riêng của mình.

[NhaTrang]

Mặc dù biết thỉnh thoảng má vẫn mua dầu cho ngoại, nhưng đến Giáng sinh năm sau Mị cũng gói ghém tặng cho ngoại một chai dầu khuynh diệp. Ái ngại vì món quà bé nhỏ quá, Mị tặng kèm thêm một hộp bánh thơm phức. Ngoại mở quà và vui vẻ ra mặt.
Ngoại đưa cho má hộp bánh bảo má chia cho các con ăn, còn chai dầu, ngoại nâng niu và đem vào phòng. Mị để ý xem ngoại có dùng không. Nhưng không, ngoại chỉ xức dầu Nhị Thiên Đường của má.
Rồi, cứ như một thông lệ, mỗi năm đến lễ Giáng Sinh, những món quà “Ông già Nô-en” tặng mọi người có thay đổi, nhưng với ngoại, món quà chính vẫn là một chai dầu. Mọi người trong nhà vui vẻ với hình ảnh ngoại cười tươi khi cầm chai dầu trong tay. Anh Minh trêu:
- Khi nào ngoại xức dầu, ngoại nhớ báo cho con biết trước… để con chạy.
Chị Thúy vừa nói vừa le lưỡi:
- Ngoại đừng để dính dầu vô áo dài của con, bạn… ư… bạn con … mà ngửi thấy mùi dầu… sẽ không chơi với con.
Anh Minh hóm hỉnh:
- Bạn gì? Bạn trai hả Thúy?
Chị Thúy lườm, còn ba má nhìn nhau cười. Ba nói:
- Đừng làm “Ông già Nô-en” buồn. Ông ấy hiểu ý từng người, chiều từng người. Ba ưng ý lắm. Ba khen “Ông già Nô-en” đó nghen!
Má cũng cười:
- Vậy từ nay má giao cho Mị công việc mua dầu cho ngoại nhé!
Ngoại nói ngay:
- Không, chỉ đến Nô-en, “Ông già Nô-en” mới phải tặng dầu cho ngoại thôi!
- A vậy sao?
Cả nhà cười vui vẻ và không ai thắc mắc gì cả. Anh chị em Mị theo năm tháng lớn dần lên, ngoại và ba má già thêm. Ngoại bước vào tuổi tám mươi. Da ngoại nhăn nheo nhiều nhưng đôi mắt của ngoại vẫn cứ “tỏ”. Mị thắc mắc vì sao ngoại không phải mang kính như ba má thì ngoại bảo nhờ ngoại từ hồi còn nhỏ thích ăn mắt cá nên mắt ngoại sáng lắm. Đến già thì mắt ngoại đã “quá làng” nên cũng không cần mang kính nữa.
Nhìn ngoại ngồi may, ngoại xỏ kim dễ dàng, Mị rất thích.
Nhưng càng thích hơn nữa là nhìn ngoại sớt dầu từ chai này sang chai khác.
Ngoại dùng một cây tăm – hay có khi là một cọng chân nhang ngắn - ngoại tựa dầu dưới của cây tăm vào bên trong miệng của cái chai không, ngoại kê miệng của chai dầu đầy sát vào đầu trên của cây tăm. Ngoại đổ từ từ cho dầu chảy trên thành cây tăm. Cứ như vậy, ngoại sớt dầu không đổ hay dính ra ngoài một chút nào. Anh Minh cười, khen ngoại là “khoa học gia”, ngoại đang làm động tác mà anh gọi là “couper”, như một nhà bào chế.
Mị lên đại học, rồi Mị ra trường, nếp cũ vẫn nguyên vẹn. Mị nhận nhiệm sở đi xa, không ở với gia đình nữa. Trước ngày ra đi, Mị đã ngồi bên ngoại để bắt ngoại kể chuyện đời xưa.

Chuyện của ngoại, hầu như Mị đã thuộc nằm lòng. Ngoại nói đến đâu, Mị “vuốt đuôi” đến đó.
Hai bà cháu lại trêu chọc nhau rồi cười khoan khoái. Chợt ngoại im bặt, Mị cũng im bặt. Không biết ngoại nghĩ gì, nhưng Mị thì nhìn kỹ ngoại, bỗng nhận ra rằng mình chưa một lần tìm hiểu tâm tư của ngoại. Có lẽ cuộc sống bình lặng và có nhiều nụ cười đã không làm Mị thắc mắc.
Giờ đây, khi sắp xa mái nhà thân yêu, Mị mới thấy tiếc rẻ là đã không hàn huyên nhiều với ngoại. Mị đã chỉ nhìn ngoại với khái niệm một “bà ngoại” hiền hòa như bao nhiêu “bà ngoại” khác.
Ký ức của Mị còn ghi rõ hình ảnh ngôi nhà của ngoại ở Nha Trang, với một vườn xoài xum xuê. Khi anh chị em Mị học tiểu học, năm nào ba má cũng đưa cả nhà về đó thăm ngoại và hưởng không khí trong lành của biển. Ông ngoại mất sớm, má có gia đình, ngoại sống với dì Lam của Mị, một cô gái xinh xắn có làn da trắng như tuyết.
Ngoại cưng dì Lam lắm. Dì Lam tuổi ngoài đôi mươi, có nhiều chàng trai theo đuổi, làm quen. Nhưng dì không muốn lấy chồng sớm, dì chỉ muốn ở với ngoại. Một chuyện không may xảy đến cho dì Lam, khi dì cùng các bạn đi Đà Lạt chơi vào dịp Nô-en. Dì qua đời đột ngột. Tin báo về Nha Trang cho ngoại, báo về Sài Gòn cho ba má Mị. Mọi người tức tốc chạy lên Đà Lạt. Bác sĩ khám nghiệm cho biết dì bị “trúng gió”.
“Trúng gió”, một từ ngữ không mấy chính xác, và cũng khó hiểu cho trường hợp một thiếu nữ đang tràn đầy sức sống. Cú “sốc” tàn bạo này đã làm cho ngoại bị bệnh liệt giường, và ngoại đã phải nghe lời ba má Mị, giao ngôi nhà và mảnh vườn nhờ ông cậu chăm nom, ngoại vào Sài Gòn ở với ba má và anh chị em Mị.Mấy mươi năm sống quây quần cùng con cháu, cuộc sống của ngoại trở lại bình lặng. Ngoại cũng chỉ có má là người con còn lại, nên tình thương ngoại dành cho gia đình Mị rất trọn vẹn.
Mị đi xa nhà. Mị làm việc ở Đà Lạt. Nếp cũ vẫn y nguyên. Mỗi năm, đến lễ Giáng Sinh Mị vẫn gói những gói quà xinh xinh gửi về nhà cho từng người. Và cho ngoại, vẫn một chai dầu. Ngoại vẫn viết thư cho “Ông già Nô-en” đều đặn hàng năm, vẫn một nguyện vọng: xin một chai dầu. Nét chữ của ngoại mỗi năm một yếu đi.

Ngày mùa đông. Trời Đà Lạt lạnh giá. Gió khô làm môi se, làm da tay muốn nứt nẻ. Mị co ro trong áo choàng, đội mũ len, quấn khăn len, đi lên khu nghĩa trang của thành phố. Mị lãnh “sứ mạng” đi thăm mộ dì Lam giùm má trong dịp cuối năm, trước khi nghỉ phép về Sài Gòn thăm nhà. Ô, năm nay Mị sẽ được ăn Nô-en ở nhà! Mị mừng lắm.
Mị cầm trong tay một bó hoa nhỏ, những cánh hoa Anh Thảo đỏ sậm trông đẹp nhưng rất buồn. Ngôi mộ của dì Lam nằm trên một khu đất cao. Bao nhiêu năm đã trôi qua, nhưng tấm ảnh của dì trên tấm bia bằng đá hoa cương sáng bóng vẫn như mới chụp. Gương mặt thanh tú, làn da trắng như tuyết, ôi dì Lam của Mị, đẹp như thiên thần. Mị nghe tim thắt lại khi hình dung ra nỗi đau khổ của ngoại lúc mất người con gái yêu dấu.
Khi dì Lam mất, Mị còn quá nhỏ nên chưa cảm nhận được hết những tình cảm sâu xa. Bây giờ, đi xa nhà, Mị càng thấm thía tình thương của gia đình. Mị ngồi xuống bên mộ dì Lam. Mị rút bỏ những bông hoa cũ ai đã cắm từ lần trước trong bình giờ đã khô đét lại, chuẩn bị thay bằng bó hoa mới.
Do vướng víu, tay Mị đụng mạnh vào chiếc bình không, làm chiếc bình ngã xuống. Một cái chai nhỏ xíu từ trong bình rơi ra. Mị cầm lên. Đó là một chai dầu gió. Nút chai được vặn chặt nên chất lỏng bên trong hầu như không cạn. Mắt của Mị chợt nghe cay xé. Mị bàng hoàng.
Chai dầu gió, chắc chắn là của ngoại – ngoại đã bỏ vào bình hoa cho dì Lam, trong ngày đưa tiễn dì lên đây.
Những món quà của “Ông già Nô-en”, vẫn như thông lệ, được Mị gói rất đẹp. Năm nay “Ông già Nô-en” được ăn lễ ở nhà. Nhưng năm nay, chai dầu không đến tay ngoại. Ngoại mất vào đúng ngày trước lễ Giáng Sinh. Ngoại ra đi rất bình yên sau một tuần bỏ ăn, với căn bệnh được gọi là “bệnh già”.
“Ông già Nô-en” đã đặt lên bàn thờ của ngoại một gói quà xinh xinh: vẫn là một chai dầu.
Sau ngày an táng ngoại, một hôm má gọi cả nhà vào phòng của ngoại. Má mở chiếc hộc nhỏ trong tủ áo của ngoại. Một hộc tủ chứa rất nhiều chai dầu. Chính là những chai dầu do má mua, và cả những chai dầu do “Ông già Nô-en” tặng cho ngoại mỗi năm.
Những cái chai xinh xắn, đủ các nhãn hiệu.

Thời gian sau này có thêm loại dầu gió xanh của Singapore, ngoại cũng có nữa. Mùi dầu xanh Singapore, mỗi lần đi xe đò Mị đã rất mệt khi phải nín thở để bớt bị dị ứng bởi nó.
Và, cũng ở trong hộc tủ này, một tấm ảnh nhỏ xíu của dì Lam, không giống tấm ảnh màu dì chụp lúc là cô thiếu nữ tuổi đôi mươi mà ngoại rửa to đóng khung để chưng trên bàn. Một tấm ảnh đen trắng.
Tấm ảnh dì Lam nhỏ bé, ngây thơ. Một cô bé nhí nhảnh tóc tết hai con bím, đang cười với người đối diện.
Ba đứng lặng. Má khóc sụt sùi. Anh chị em Mị thổn thức. Thương ngoại quá, ngoại ơi!..
Camli Nguyễn thị Mỹ Thanh

[NhaTrang]

Ôi, Làm Mẹ, Làm Mẹ!

Vân mở mắt sau một giấc ngủ ngắn, Vân biết là ngắn, vì đưa mắt nhìn lên chiếc đồng hồ treo trên tường, thấy chỉ độ ba mươi phút từ khi được đưa từ phòng sinh về đây.
Căn phòng này thật xinh xắn nhờ những vật dụng trang trí đơn giản nhưng sáng sủa và thanh nhã. Mấy bức tranh vẽ phong cảnh treo trên các bức tường. Một lọ hoa tươi vui đặt gọn gàng trên chiếc kệ ở góc phòng.
Một máy TV nhỏ đặt vừa tầm mắt. Chiếc giường Vân đang nằm thì êm ái lắm. Có cả chiếc giường dành cho người nhà ở lại nữa. Và, ô kìa! một chiếc giường nôi be bé đặt bên cạnh giường Vân. Chỉ cần một cái với tay, Vân đã có thể vịn lấy thành nôi thấp, và bồng lấy em bé ra với mình.
Nhưng Vân chợt ngơ ngác một thoáng.
Lạ nhỉ! Cảm giác gì đây" Một cái gì xem như rất quen thuộc nhưng cũng thật lạ lùng. "Người bạn mới", Vân đã được trông thấy ngay khi "bạn" lọt lòng, Vân cũng đã được cô y tá cho xem em bé ngay khi em chưa được tắm rửa gì cả.

Một em bé ướt mèm, đỏ hỏn. Rồi thì sau vài phút đem đi, người ta lại đem em bé đến, với một sắc diện khô ráo hơn, sạch sẽ hơn, được mặc quần áo tươm tất, rồi đẩy về phòng cùng với Vân.
Em bé ngủ. Và người mẹ trẻ, sau những phút giây gắng sức tột cùng, cũng đã mệt nhọc thiếp đi một giấc.
Vân nhè nhẹ ngồi nhỏm dậy. Một cảm giác đau buốt lan tỏa khắp người. Nhưng không đáng kể so với cái đau của sự sinh nở. Mình cũng giỏi chịu đựng lắm đấy! Vân tự mỉm cười khôi hài với chính mình, rồi bỗng nghe hai mắt cay xé.

Ngoại trừ Hùng, ông xã của Vân, đã có mặt bên cạnh Vân suốt thời gian "đi biển", không có ai nữa cả. Ba ở tận Boston xa lắc, mẹ thì đã không còn. Hùng trở lại sở để giải quyết một số công việc dở dang, sẽ trở lại với Vân vào chiều tối. Một người mẹ trẻ sinh con đầu lòng, không có mẹ bên cạnh. Cũng không có ai nằm chung phòng với mình để chia xẻ chút cảm tưởng đầu tiên.
Vân lau vội khóe mắt, rồi đưa tay toan bồng em bé lên. Nhưng không được, em bé đang ngủ mà! Vân lại ngồi yên, ngắm nhìn đôi mắt bé tí xíu nhắm nghiền, cánh mũi phập phồng nhè nhẹ theo hơi thở, làn da đỏ hồng như da của một con búp bê bằng nhựa, cái đầu bé tí xíu bằng nắm tay của Vân, đội một cái mũ nỉ ôm khít lấy thật vừa. Và bàn tay, và đôi chân...
Vân sờ khe khẽ lên làn da mịn, mơn man, bỗng giật mình theo với cái giật mình của em bé. Ôi, em bé mỏng manh quá! Bỗng nhiên Vân cảm thấy một chút gì ngỡ ngàng.
Sao Vân không có lại cái cảm giác thân quen như đã có với em khi em nằm trong bụng mình nhỉ" Hơn chín tháng sống cùng em bé trong lòng, người mẹ trẻ này đã tưởng sẽ có thể ôm chặt em ngay khi em được đặt cạnh bên mình.
Chẳng là đêm nào hai vợ chồng cũng cùng thủ thỉ nói chuyện với con, hát cho con nghe, hứa hẹn thương yêu, cưng chìu con đấy sao Chẳng là mỗi khi ăn cơm, đi đứng, Vân cũng thường nâng niu, rón rén, sợ con bị va chạm mạnh đấy sao"
Thế mà bây giờ, em bé đang ở trước mặt, một tác phẩm do chính mình tạo ra đấy, mà sao Vân nghe có chút gì xa lạ" Vân muốn gọi "Con gái yêu của mẹ ơi!"....
Ôi, sao giống như trong các bài hát hoặc trong phim, trong kịch thế nhỉ" Cảm giác hơi ngượng ngập làm Vân thấy ghét chính mình. Tại sao mình không thể làm như bao nhiêu người vẫn làm"...
Bỗng Vân giật mình hoảng sợ. Hay là ta đã mắc phải chứng trầm cảm sau khi sinh" Không, mình rất vui vẻ mà!

Không thể nào! Em bé trước mặt mình đây, là con ruột của mình với Hùng, không có gì để thắc mắc. Vân cương quyết bồng em bé lên. Và Vân mở miệng nói với em bé lời đầu tiên:
- Em bé! Bé yêu!...
Vân tự mỉm cười chế nhạo mình. Lại không thể xưng hô "mẹ, con" với con của mình hay sao" Vân thấy mình như cô nhóc học sinh đang ngơ ngác trước lớp học mới, xa lạ với thầy cô mới, với... người bạn mới
Em bé ngủ li bì chưa hề thức dậy, ngoại trừ một vài lần cựa mình nhăn nhó, nhếch cái miệng nhỏ xíu lên một chút rồi lại ngủ ngay.
Trong thời gian đó Vân có thể thưởng thức một tô xúp do bệnh viện cung cấp, trò chuyện một chút với Hùng rồi Hùng lại đi lo giấy tờ cho em bé. Vân đưa mắt nhìn ra ngoài cửa sổ. Những bông hoa vàng rực ngoài kia làm Vân nhớ đến mẹ. Mẹ yêu màu hoa vàng. Ngôi nhà xinh xắn của gia đình được trang trí với những bông hoa vàng.

Mà mẹ có sống với ba và Vân được bao lâu đâu! Mẹ mất khi mẹ còn rất trẻ, lúc Vân chỉ mới mười tuổi. Có lẽ những ngày tháng gian khổ đã làm cho mẹ vốn đã yếu đuối bệnh hoạn lại càng sút kém thêm.
Ngày xưa ấy, một đêm mẹ đã cùng ba bơi trên biển, vùng biển sát ngay viện nghiên cứu nơi ba mẹ cùng làm việc, để ra đến một chiếc tàu nhỏ, lặng lẽ đi trên sóng nước như một con cá đen, lênh đênh cho đến khi được tàu lớn vớt. Những tháng ngày sóng gió dập vùi không ngăn được đoàn người đi đến bến bờ. Ba mẹ lên trại tị nạn được vài tháng thì Vân chào đời. Ba kể lại cảnh khổ của mẹ lúc sinh Vân, mẹ suýt chết vì không có sức.

Thế rồi cũng đến lúc gia đình được định cư tại Hoa Kỳ, chấm dứt một khúc đời khổ ải. Nhưng niềm vui của ba, của Vân đã tắt khi mẹ ra đi vĩnh viễn. Ba một mình nuôi con ăn học thành tài. Vân có chồng, và lại đi làm ở San Jose, xa ba, vì công việc đòi hỏi phải như thế.
Mẹ ơi! - Vân kêu lên khe khẽ. Chợt thấy thương mình quá, nước mắt lại ứa ra.
Có tiếng người nói nho nhỏ ngoài cửa phòng. Vân nhìn ra. Hùng đang trao đổi chuyện gì với cô y tá. Hùng mang vào một cái bình trống, nói với Vân:
- Cái bình này cô Kathy đưa và dặn là nếu không đủ sữa cho em bé bú, thì xin sữa của bệnh viện cho em bé bú thêm. Anh để trên bàn. Khi nào anh không có ở đây thì em bấm chuông gọi họ mà xin sữa nhé!
- Vâng. Nhưng...
- Nhưng sao"
- Em... em chưa cho em bé bú.
- Không sao. Lúc em ngủ, cô Kathy có dặn anh là khi nào em bé thức dậy thì cho bú cũng được. Cố gắng cho con bú sữa mẹ.
- Em biết. Sữa mẹ dành cho bé, sữa bò dành cho con bê chứ gì!
Hai vợ chồng nhìn nhau cười. Lại sắp có một màn "méo mó nghề nghiệp" nữa đây.
Chẳng là cả hai người đều cùng làm trong ngành y tế và quen thuộc với khoa dinh dưỡng học. Vân bẽn lẽn và pha một chút hóm hỉnh nói:
- Thôi, cứ coi như mình không biết gì hết cho xong. Ai nói gì mình nghe nấy.
Chuông điện thoại reng. Hùng nghe rồi trao chiếc điện thoại cầm tay cho Vân:
- Ba gọi em đó!
Vân vui mừng, đón ngay chiếc điện thoại. Ba ở Boston gọi sang cho mình...
- Hello! Ba!
- Con gái, con khỏe không"
- Con khỏe, ba à! Cám ơn ba.
- Sinh em bé dễ dàng hả con" Con có đau nhiều không"
- Dạ, cũng dễ ba à. Nhưng... cũng đau lắm ba à.

[NhaTrang]

Có khóc nhè không con"
- Có một chút xíu ba ơi, nhưng con chịu đau giỏi lắm, ba biết con gái của ba mà, con không có làm mọi người hoảng sợ đâu ba!
- Ba biết, ba biết mà, con ba giỏi lắm! Em bé thế nào, con"
- Khỏe lắm ba ơi! Em bé nặng tám pounds, dễ thương lắm.
- Vậy ba mừng. Ba không qua được với con, ba không yên tâm.
- Đã có Hùng, ba đừng lo. Nhưng ... ba ơi!...
- Sao con"
- Ba ơi!... Con muốn hỏi ba, hồi mẹ sinh ra con, mẹ có nói với ba cảm giác của mẹ ra sao không hở ba"
- Mẹ con à" Để ba nhớ lại coi... Ờ!... Ba chỉ nhớ là... mẹ cũng như ba, rất vui, rất vui...
- Ba ơi, chỉ là vui thôi sao"
- Con, ba chỉ biết như vậy. Mẹ không nói gì thêm, nên ba không hiểu có gì sâu xa hơn không. Ba mừng lắm, nhưng ba phải tất bật lo những chuyện linh tinh xung quanh.
Con biết không, trong trại tị nạn đâu có tiện nghi gì mấy. Ba phải xếp hàng chờ xách từng xô nước để về giặt tã cho con. Mẹ con ăn uống cũng không được dồi dào gì cả.
Qua được giai đoạn đó là mừng lắm rồi con ạ. Nhưng... sao con hỏi vậy" Có vấn đề gì không con" Em bé lành lặn chứ"
- Dạ, em bé lành lặn, xinh xắn lắm ba à. Chỉ có điều...
- Điều gì"
- Thôi, không có gì đâu ba! Ba ngủ đi ba, ngày mai ba phải đi làm nữa. Bên ba khuya lắm rồi đó!
- Con cũng ngủ sớm đi. Cuối tuần ba sẽ bay qua thăm các con. Ba nóng lòng gặp cháu ngoại của ba lắm đó! Bye con.
- Bye ba!
Vân thẫn thờ nhìn vào chiếc điện thoại. Thấy Hùng ngó mình chăm chú, Vân vội cười nhẹ cho Hùng yên tâm, rồi trả điện thoại lại cho Hùng.
Vân trải qua một đêm thật lạ trong bệnh viện.

Hùng đã rất cẩn thận xin sẵn một bình sữa cất vào tủ lạnh, rồi giúp Vân cho em bé bú mẹ nhưng không thành công, vì em bé chỉ ham ngủ chứ không ham ăn. Hùng chạy đi hỏi cô y tá, cô đến thăm rồi bảo hai vợ chồng yên tâm, ngày đầu tiên thường là như vậy, vấn đề là cố gắng cho em bé bú trong vòng 24 tiếng đồng hồ đầu tiên để bé không bị thiệt thòi vì bỏ lỡ cơ hội được bú sữa non.
Bây giờ Hùng đã ngủ say sau một buổi chiều lăng xăng mệt mỏi. Vân thấy thương Hùng quá, đã tất bật vì mình, lại còn lo lắng xem chừng em bé. Vân cũng không hứng thú xem một tiết mục trên truyền hình nên đã tắt máy. Đêm xuống đã lâu.
Khắp khu bệnh viện O Connor hầu như không một tiếng động. Không ngủ được, Vân nằm suy nghĩ vẩn vơ.
Bất chợt em bé cựa mình, hơi nghiêng cái đầu bé tí xíu một chút, còn tay chân thì được bó quấn trong tấm khăn lớn, không quơ quào được. Vân nhỏm dậy nhìn em. Em bé mở đôi mắt ra, giống như chú nai vàng lần đầu tiên mở mắt nhìn khu rừng mùa xuân.
A! Vân reo khẽ trong lòng. Đôi mắt to xinh xắn quá! Hai cái má hồng đầy đặn dễ yêu quá!
Chiếc mũi thẳng và cao này! Cái miệng chúm chím nhoẻn nụ cười đầu tiên rồi kìa! Vân bắt đầu "chơi búp bê" đây! Em bé sẽ là một con búp bê trong bộ sưu tầm những con búp bê dễ thương của Vân nhé!
Từ hồi còn bé Vân đã say mê chơi búp bê mà! Đến nay trong tủ của Vân vẫn còn nguyên bộ sưu tầm ấy.
Vân bồng em bé lên. Hùng đã dặn khi nào em dậy thì gọi Hùng để Hùng giúp, nhưng thôi, Vân muốn để yên cho Hùng ngủ. Vân sẽ tự mình xoay sở lấy.
Một mẹ, một con, Vân bắt đầu "chơi búp bê".
Nào, em bé! Tập bú mẹ nhé em! Em bé biết không" Sữa mẹ quý lắm đó! Sữa mẹ có chứa các kháng thể thiết yếu để em bé ngừa được nhiều loại bệnh tật này! Sữa mẹ giàu chất bổ dưỡng và sinh tố này!
Gì nữa nhỉ""" À, sách vở nói nhiều lắm, không nhớ hết. Thôi em bé hãy bú đi!

Đừng có ngủ nữa há! Bây giờ em bé không còn nằm trong bụng mẹ nữa, em bé là người độc lập rồi! Độc lập thì phải tự ăn tự thở, không phải ăn ké thở ké người mẹ nữa đâu nhé!
Vân loay hoay một lát cũng làm được. Nhưng em bé bắt đầu cự nự. Bởi vì không có giọt sữa nào tiết ra cả. Vân ngạc nhiên, rồi trở thành hoang mang.
Không thể nào! Sách vở đâu hết cả rồi" Vân trả em bé trở lại trong nôi, hy vọng em bé sẽ ngủ ngon như ban chiều. Vân băn khoăn.
Những gì đọc được ở sách vở, qua những lớp tham vấn trước khi sinh, đều như không thật. Vân muốn tự mình khám phá, tự mình giải quyết, không muốn mỗi chút mỗi bấm chuông gọi y tá hay nhờ Hùng giúp. Vân nhớ đến mẹ.
Mẹ có gặp cảnh ngộ như mình bây giờ khôngHoàn cảnh ăn uống kham khổ trong trại tị nạn có làm cho mẹ hao tổn nguồn sữa hay không" Mình còn quá nhỏ khi xa mẹ, đâu có chút kinh nghiệm nào của mẹ được kể cho nghe. Vân nhìn em bé.

Ôi, em không ngủ lại! Em thức! Và em bắt đầu ọ ẹ những tiếng nghe như lè nhè năn nỉ. Vân lại cố gắng cho em bú, nhưng cũng như lần trước, Vân thấy thất vọng quá đỗi.
Em lại vào nôi. Em giương đôi mắt to tròn nhìn Vân, Vân cảm giác đôi mắt đó đang nói lên những điều hờn trách... *
Kathy trạc tuổi cô của Vân. Cô ngồi nghe Vân thuật lại đêm vừa qua một đêm mà Vân và em bé thức trắng nhìn nhau, sau đó vào lúc rạng sáng em bé đã ngủ lại nhờ bú sạch bình sữa đã được hâm. Vân thất vọng lắm! Kể xong, Vân hỏi:
- Xin lỗi Kathy, cô đã có gia đình chưa ạ"
Kathy khẽ gật đầu:
- Có! Một gia đình bình thường em à!
- Vậy... Kathy có thể chia xẻ với em những giây phút đầu tiên làm mẹ của Kathy như thế nào không"
- Có thể chứ! Nhưng có một điều như thế này: tất cả những gì mình đã chuẩn bị cho chuyện bình thường thì nó lại không xảy ra bình thường.
- Em chưa hiểu...
- Này nhé, tôi đã chuẩn bị cho một cuộc sinh nở bình thường như dự đoán, thì một ngày kia, trong khi đi mua sắm, tôi trượt chân ngã, bị chấn thương khá nặng, và tôi được đưa đến bệnh viện. Em có biết không" Tôi đã sinh con ... trên xe cứu thương.
- Ô! Rồi cô và con của cô có sao không"
- Ơn Chúa, mọi việc sau đó tốt đẹp cả. Nhưng... tôi không có được cái cảm giác ngồi trong phòng chờ đợi, hay thưởng thức quang cảnh của một phòng sinh bình thường.
Rồi Kathy thở ra nhè nhẹ:
- Em gái! Mỗi người được mẹ sinh ra trong một hoàn cảnh khác nhau. Mẹ tôi sinh tôi trong khi ở thành phố xảy ra một trận động đất, cả bệnh viện phải di tản.

Thật là ngộ nghĩnh. Nhưng tất cả đều an lành. Mọi chuyện kể lại còn như trong mơ. Mỗi người một cảnh em ạ. Chỉ có một điều giống nhau, đó là "làm mẹ".
- Nhưng Kathy ơi, em chưa biết "làm mẹ" thật ra là như thế nào. Chưa có ai chia xẻ với em..."
Em gái thân mến, rất đơn giản. Không ai chia xẻ được bằng lời nói đâu!
- Kathy, em không hiểu. Hãy nói rõ hơn cho em nghe đi!
Kathy không nói gì mà nhìn về phía nôi. Có tiếng ọ ẹ trong đó. Kathy cười:
- Kìa, em bé đã thức dậy rồi!
Vân bỗng có một cảm giác thoáng qua như là sợ hãi. Vân nhớ lại sự thất bại của mình đêm qua. Vân không muốn bị em bé nhìn mình bằng ánh mắt trách móc.
Hai giọt lệ chực ứa ra khỏi mắt. Vân cố gắng kềm lại. Kathy đứng dậy, đến bồng em bé ra, trao vào lòng Vân. Vân miễn cưỡng bồng lấy em bé. Vân ấp úng:
- Kathy, có phải... có phải là... em đã bị bệnh gì không " Có phải tâm lý của em có gì không"
- Đừng hỏi nữa, em gái. Khéo tưởng tượng thôi! Em bé đói bụng rồi đó!
- Nhưng em... em không có sữa Kathy ơi!
- À, có những bà mẹ sau khi sinh có sữa rất dồi dào, thậm chí phải cho bớt để nuôi những em bé khác. Nhưng có những bà mẹ, nhất là những bà mẹ trẻ khó có sữa.

Khó, nhưng không có nghĩa là không. Nếu mẹ thiếu kiên nhẫn, nguồn sữa sẽ tắc, em bé sẽ thiếu nguồn sữa mẹ tốt lành, phải đi bú bò, Kathy cười hóm hỉnh, là đi bú sữa bò đấy! Hãy làm theo lời tôi. Kiên nhẫn nhé! Tôi giúp em.
Vân nhìn vào đôi mắt xanh trong vắt của Kathy, chợt thấy như mẹ thoáng về trong đó. Tiếng của Kathy đều đều bên tai :
- Làm thế này, thế này, hãy kiên nhẫn nhé em!...
Và rồi, như có một luồng điện chạy dào dạt ngang lồng ngực, Vân nín thở lắng nghe.
Một cảm giác tê nóng rần rần trong da thịt. Vân đã nghe rồi! Vân đã biết rồi! Là dòng sữa! Bỗng nhiên Vân ôm chặt đứa bé lúc này đang đăm đăm nhìn mình với ánh mắt hài lòng, thốt lên:
- Con yêu! Ngoan nhé, Mẹ cưng.
"Người bạn mới" không còn xa lạ, đã trở thành đứa con thân yêu. Vân cười rất hạnh phúc. Ôi, làm mẹ! Làm mẹ... đơn giản là như thế!

Cam Li Nguyễn Thị Mỹ Thanh
( trích trong tập sách Viết về nước Mỹ ,2009 )

[NhaTrang]

Chờ Nghe Tiếng Còi Tàu

Kính tặng
các chiến sĩ Hải quân VNCH

Thuở nhỏ, tôi thường chờ đợi nghe tiếng còi tàu trong những dịp đặc biệt, nhất là phút đón chào năm mới. Sau khi chuông chùa và chuông nhà thờ đổ rồi sẽ đến tiếng còi tàu.
Còi hụ rất lâu, từ bến tàu Sài Gòn. Tôi nao nức lắm, tưởng tượng những con tàu thật lớn đang neo đậu, đang cất lời cùng với con người ca ngợi giây phút thiêng liêng.
Không biết có bạn nhỏ nào giống như tôi không? Như thế đó! Và thật bình yên, tôi mở một trang giấy mới, ngồi ngay ngắn, “khai bút” đầu năm.

Tôi có ông anh họ làm lính hải quân - anh Sơn. Anh đi đi về về và thường ghé thăm Ba Má. Anh nói anh chẳng có quà chi đặc biệt cho cô em gái. Không lẽ anh vớt “hoa sóng” về cho em ư?
Nghe buồn cười quá, giống như trong một bài hát, không giống thật!

Nhưng anh có một biệt tài: khắc hình thiếu nữ bằng những viên phấn. Anh xin tôi những viên phấn nguyên vẹn - cái này thì tôi không thiếu, vì tôi hay làm cô giáo tưởng tượng, có bảng đen, có phấn trắng hẳn hoi.
Và thế là chỉ với một lưỡi dao lam, anh Sơn khắc viên phấn thành cô gái.
Cái đầu viên phấn có chút xíu thế mà anh khắc sống mũi cao, đôi môi cong dễ thương, rồi thì mái tóc, rồi thì thân hình mặc áo dài.
Sau đó anh tô màu sơn dầu. Chưa hết, khi tác phẩm đã hoàn thành, anh Sơn nhúng cả “cô phấn” vào một ly sáp chảy lỏng rồi lấy ra.
Thế là một bức tượng thiếu nữ nhỏ nhắn bóng láng được đặt đứng trên bàn, quá xinh.
Tôi cung cấp cho anh Sơn đầy đủ “nguyên vật liệu”, học lóm nghề điêu khắc của anh, và thưởng thức những tác phẩm của anh.

Anh Sơn bảo đời lính biển không có gì vui, chỉ thấy biển và trời, nên các anh ai cũng tự học một “nghề” làm vui cho chính mình. Anh không biết rằng cái mà các anh thấy quen thuộc đến nhàm chán, lại là điều mà tôi ao ước được đến.
Sau này anh Sơn bị bệnh, phải sớm giã từ quân ngũ. Anh nói anh nhớ biển, nhớ trời, nhớ những con tàu đến điên cuồng.
à rồi tôi có một lần được đi trên một con tàu: Dương vận hạm Vũng Tàu HQ 503.
Chiếc tàu này trong một kỳ nghỉ ngơi, đã được điều để giúp đưa một nhóm sinh viên ra Nha Trang. Mùa hè 1973.
Đi bằng đường biển! Tôi vui sướng khôn tả. Mơ ước đã trở thành sự thật!

Dương vận hạm Vũng Tàu HQ 503! Ngay cái tên đã làm chúng tôi hình dung được một chiếc tàu vận tải thật lớn. Đúng như vậy! Boong tàu dài ơi là dài! Chúng tôi reo lên, và đã hát hò sinh hoạt suốt ngày trên boong tàu.
Tôi khám phá một điều mà sau này tôi cứ dùng để chia sẻ như một “bí quyết” cho những người đi tàu, đó là: hát hò sẽ giúp chúng ta không bị say sóng.
Và nguyên nhóm văn nghệ chúng tôi không ai bị chóng mặt, nhức đầu, buồn nôn hay ói mửa gì cả. Trong khi đó những anh chị vào nằm trong các phòng kín mít lại bị “nôn tới mật xanh mật vàng”, kể cả mấy vị bác sĩ.

Thế nhưng có một lúc tôi cùng các bạn được vào trong hầm tàu, dưới sự hướng dẫn của một sĩ quan. Chúng tôi vào phòng máy. Không khí trong phòng nóng và ngột ngạt.
Tiếng máy chạy ồn điếc tai. Không ai nghe được người khác nói gì. Rời phòng máy, chúng tôi được đi xem các nơi khác trong tàu, như phòng ngủ, nhà bếp, và cả phòng tắm và vệ sinh nữa. Dĩ nhiên những cái này là dành cho những người quân nhân sống đời hải hồ như anh Sơn của tôi vậy.

Ra khơi… biết mặt trùng dương, biết trời mênh mông, biết đời viễn vông, biết ta hãi hùng.
Ra khơi… thấy lòng phơi phới, thấy tình thế giới, thấy mộng ngày mai, thấy niềm tin mới.
Chơi vơi… con thuyền trên sóng không nguôi, bão bùng xô tới xô lui, vững tay chèo lái.
Xa xôi… hỡi người trong viễn phương ơi, hẹn hò nhau viễn du thôi, lên đường mãi mãi…
((Viễn Du, nhạc và lời của Phạm Duy)

Tiếng hát cứ cất lên, tiếp nối nhau trong những bài ca tụng biển cả, kéo dài đến cuối ngày.
Đêm trên biển mênh mông thật lạ lùng, thú vị. Chúng tôi thấy bờ biển Phan Thiết phía xa, đèn sáng cả một vùng, thấy ánh đèn từ những chiếc ghe của ngư dân đi đánh cá đêm, lập lòe. Và trăng đêm rằm kìa! Một mảnh tròn sáng vằng vặc. Nó làm cho lòng người reo vui.

Sau những ngày chúng tôi đi du khảo ở Nha Trang, chiếc tàu theo hẹn đến đón chúng tôi về lại Sài Gòn. Nắng gió trên boong tàu làm mặt đứa nào đứa nấy đen sì.

Dương vận hạm Vũng Tàu HQ 503, tôi nhớ lắm! Không chỉ là con tàu, mà còn những người thợ làm việc mệt nhọc dưới phòng máy, những công nhân khu “hậu cần”, suốt ngày có khi không thấy mặt trời, cho đến những người lính thủy rắn rỏi nhanh nhẹn, những vị sĩ quan nghiêm nghị ở đài chỉ huy.

Đó là chuyện vui chơi. Năm tháng trôi đi… Có khi người ta không nghĩ đến chúng - những con tàu.

Nửa năm sau đó, một chiếc chiến hạm đã vĩnh viễn chìm vào sóng cả - Hộ tống hạm Nhật Tảo HQ 10. Các chiến hạm của VNCH tham gia trận hải chiến Hoàng Sa ngoài chiếc Hộ tống hạm Nhật Tảo HQ 10 còn có Tuần dương hạm Lý Thường Kiệt (HQ 16), Tuần dương hạm Trần Bình Trọng (HQ 5) và Khu trục hạm Trần Khánh Dư (HQ 4).
Chuyện đó thì không ai có thể quên. Hải quân Thiếu tá Nguỵ Văn Thà cùng 74 chiến sĩ đã hy sinh trong trận hải chiến Hoàng Sa chống quân Trung Cộng xâm lược.

Sóng khóc… Biển hờn…

Hôm nay nhớ đến con tàu năm xưa mà mình đã hân hạnh đi về hai bận như với một người bạn đồng hành ngắn ngủi, tôi băn khoăn tự hỏi con tàu ấy đã ra sao.
Sau ngày 30 tháng Tư 1975 tất cả những binh chủng không còn! Có chăng là còn trong trí nhớ và trong ngập tràn lòng biết ơn của những người từng sống trong thời ấy. Tôi tìm tòi trong những tài liệu ở cái thế giới “vi hữu” của tôi. Đây rồi, mấy dòng ngắn ngủi:

[NhaTrang]

Tháng 3/1975, Lữ đoàn 3 Nhảy Dù đang trấn đóng tại Đại Lộc, Quảng Nam, được lệnh bàn giao khu vực trách nhiệm cho Lữ đoàn 369 Thủy Quân Lục Chiến và xuống hai Dương vận hạm HQ 503 và HQ 504 tại cảng Đà Nẵng để về Sài Gòn.
Cùng lúc đó, Thiếu tướng Phạm Văn Phú, Tư lệnh Quân đoàn 2 - Quân Khu 2, xin Bộ Tổng Tham mưu cho Lữ đoàn 3 Nhảy Dù tăng viện để lập phòng tuyến mới tại Khánh Dương.
Sau khi đổ quân xuống Nha Trang, HQ 503 quay trở lại Đà Nẵng tiếp tục công tác di tản.
Ngày 17 tháng 4/1975, trong công tác cứu vớt quân bạn gần vịnh Cà Ná, Bình Thuận, HQ 503 đã bị đạn pháo bắn trúng bên hông”.

(http://www.mekongrepublic.com)

Ở một trang khác:
“Trên đường lui binh về Nam, các chiến hạm Hải Quân, hoặc đã đầy người, hoặc đang chuyên chở vũ khí nặng, không thể giúp các đơn vị bạn tại Phan Thiết nhiều, như đã giúp những đơn vị khác từ các tỉnh miền Trung...

Tại vịnh Cà Ná, thuộc tỉnh Ninh Thuận, HQ 503 đang tuần tiễu thì thấy một trực thăng bay quanh chiến hạm. Một mệnh lệnh vang lên từ máy truyền tin: “Mặt trời muốn nói chuyện”. Hạm Trưởng HQ 503 tức tốc chụp ống liên hợp. Trung Tướng Nguyễn Vĩnh Nghi từ trực thăng đích thân ra lệnh cho Hạm Trưởng HQ 503: “Anh vào bờ vớt mấy thằng con của tôi.” Chỉ một câu đó thôi, rồi trực thăng biến dạng vào bờ.

Sau khi lấy ống dòm, nhìn vào bờ và thấy mấy toán Nhảy Dù đang dùng kính phản chiếu cấp cứu rọi ra chiến hạm, Hạm Trưởng HQ 503 liên lạc với Hạm Trưởng HQ 17, xin chỉ thị. Hạm Trưởng HQ 17 chấp thuận.Vùng Cà Ná núi đá ra tận biển, cho nên việc đưa một chiến hạm vào sát bờ là không thể thực hiện được.
Nhưng khoảng cách từ chiến hạm đến bờ cũng khoảng hai, ba trăm thước, không thể nào mấy toán Nhảy Dù có thể bơi ra. Thấy một số ghe tam bản đánh cá gần đó, Hạm Trưởng HQ 503 cho gọi họ đến, thương lượng. Những ngư phủ này đồng ý đưa mấy toán Nhảy Dù ra chiến hạm để đổi lấy hai “phuy” dầu cặn.

Vì ghe tam bản không có khả năng đi xa, Hạm Trưởng phải giữ chiến hạm càng gần bờ càng tốt. Trong vị thế như vậy, chỉ một sơ hở hay một cơn sóng bất thần hoặc một luồng gió mạnh cũng có thể đẩy chiến hạm lên bờ; mà mắc cạn trong lúc này là chết hết!

Để phòng ngừa mọi bất trắc, Hạm Trưởng chia nhân viên thành hai nhóm. Nhóm chỉ huy chiến hạm do Hạm Trưởng đảm trách; nhóm chỉ huy các ghe vào đón quân Dù do Hạm Phó phụ trách.

Chiều 16 tháng 4, khoảng 5 giờ, công tác hoàn tất. HQ 503 vớt được 20 binh sĩ Dù.

Sau khi vận chuyển, quay mũi ra khơi, Hạm Trưởng HQ 503 giao chiến hạm cho sĩ quan đương phiên. Vào phòng chưa được bao lâu, Hạm Trưởng nghe tiếng gõ cửa gấp rút: “Hạm Trưởng! Hạm Trưởng! VC pháo ra tàu.” Hạm Trưởng chụp ngay ống liên hợp, ra lệnh cho đài chỉ huy: “Nhiệm sở tác chiến! Tăng tốc độ tối đa. Lái zigzag ra khơi. Gọi tàu bạn tới cứu!”

Ra lệnh xong, Hạm Trưởng chạy ngay lên đài chỉ huy. Hạm Trưởng vừa lên ngang phòng ăn, một trái đạn rớt ngay phòng vô tuyến. Sĩ quan vô tuyến bị thương. Hạm Trưởng ra lệnh cho hạ sĩ quan vô tuyến: “Gọi tàu bạn tới cứu!” rồi Hạm Trưởng tiếp tục chạy lên đài chỉ huy.

Vì nghĩ rằng khi chiến hạm bị trúng trọng pháo, điện sẽ bị hỏng, hệ thống điện thoại sẽ bị gián đoạn, Hạm Trưởng chạy vòng ra phía trước, bên ngoài đài chỉ huy, cầm ống hơi – không cần dòng điện – để chỉ huy, chứ Ông không vào đài chỉ huy, ngồi lên ghế Hạm Trưởng, với đầy đủ hệ thống chỉ huy toàn chiến hạm.Hạm Trưởng vừa cầm ống hơi, bất ngờ một quả đại bác rớt ngay đài chỉ huy.
Một sĩ quan và năm nhân viên trong đài chỉ huy tử thương! Hạm Trưởng bị sức ép, ngã xuống. Chỉ vài tích tắc, Hạm Trưởng HQ 503 bừng tỉnh và cảm thấy vật gì nhầy nhụa trong lòng bàn tay trái và máu từ trên đầu tuôn xối xả!
Hạm Trưởng tưởng rằng Ông đã chết và vật nhầy nhụa trong bàn tay là não của Ông! Nhưng không hiểu một mãnh lực nào đó trợ giúp, Hạm Trưởng HQ 503 gượng đứng dậy, tiếp tục ra lệnh cho phòng lái (ngay dưới đài chỉ huy): “Tiếp tục lái ra khơi. Kêu tàu bạn tới cứu. Báo cáo Hạm Trưởng có lẽ đã chết!”

Nghe HQ 503 kêu cứu, HQ 17 phản pháo dữ dội.
Ra khỏi tầm đạn của Việt Cộng, kiểm điểm lại, HQ 503 bị trúng 20 trái đại bác. Chiến hạm bị hư hại nặng, chỉ còn một máy. Hai mươi nhân viên chết và bị thương. Hạm Trưởng thoát chết!
Hạm trưởng HQ 503, Trung Tá Hải quân Nguyễn Văn Lộc, hoài niệm:

“Biến cố 75, “Mộng Hải Hồ” của tôi tan biến cùng với sự sụp đổ của Miền Nam. Tôi giã từ biển cả, được bạn đưa đi dung thân trên xứ lạ quê người. Lòng tôi đau đớn, đau hơn cả vết thương trên đầu do một mảnh đạn 105 khi tôi đưa tàu vào bờ biển Phan Thiết để cứu binh chủng bạn. Tàu tôi bị địch bắn trực xạ hàng loạt pháo 105. Phòng chỉ huy của tôi bị nổ tung. Một số sĩ quan và binh sĩ đã hy sinh tại chỗ.
Tôi nhờ đứng phía ngoài nên chưa ngã gục, nhưng đã bị ngất xỉu vì sức ép của đại pháo.
Tôi đã bị thương ở đầu vì một mảnh đạn xẹt qua. Máu chảy ướt hết cả áo, tận đến thắt lưng mà tôi chẳng thấy đau.
Trong cơn nguy hiểm, hình như tất cả đều quên mình. Sau một phút kinh hoàng, tôi tỉnh lại và đứng dậy tiếp tục chỉ huy bằng ống loa, ra lệnh cho tàu chạy zic-zac ra khơi, để tránh những luồng đạn ác nghiệt nối tiếp theo sau.

Ôi! mảnh đạn oan nghiệt kia, nó không kết liễu đời tôi để được trọn vẹn chung thủy với gần 20 đồng đội đã vĩnh biệt ra đi lúc đó, không có lễ lộc, không có vòng hoa, cũng không có điếu văn từ giã. Nhưng các bạn đó là người của biển, đã hãnh diện bỏ mình ngay trên mặt biển, được biển đón về trong tiếng nhạc êm đềm không dứt.

Trở lại là mảnh đạn oan nghiệt đó, nó không lấy đời tôi nhưng hình như đã hủy hoại một bộ phận trong não bộ của tôi, nơi đó có chức năng sinh sản chất dopamine, vì vậy đã gây cho tôi mang một cố bệnh, mà hiện nay trên thế giới chưa có thuốc chữa, chỉ có thuốc cầm chừng và giảm đau. Cơn bệnh càng ngày càng trầm trọng và có lẽ nay đã đến giai đoạn cuối. Bệnh của tôi, anh em ai cũng biết.
Có bạn đến thăm thấy bệnh tình của tôi, đã quay mặt che giấu những giọt nước mắt ứa ra vì thương cảm. Tôi tiếu lâm: “Tôi đang enjoy bệnh của tôi mà!” …
Nguyên Hạm Trưởng Dương Vận Hạm Vũng Tàu HQ 503, Trung Tá Hải quân Nguyễn Văn Lộc, chịu đựng vết thương trong 30 năm, đã giã từ gia đình và bè bạn vào ngày 20 tháng 3 năm 2005 tại San Jose, California, Hoa Kỳ, hưởng thọ 68 tuổi.

Ôi những con tàu, hoặc đã chìm vào lòng đại dương hay đã bị dẫn dắt về một công xưởng nào đó, vẫn để lại những lời vang vọng. Lời của tàu mênh mang trong khói sóng. Đó là tiếng buồn của quê hương. Mấy mươi năm qua rồi, biển mẹ còn đau day dứt.
Tôi vẫn khắc khoải chờ nghe những tiếng còi tàu. Như chờ một mùa xuân.

Cam Li Nguyễn Thị Mỹ Thanh
( trích trong tập sách VVNM, 2011 )